Waarom komt je print 25,4× te groot aan?
Een model dat perfect leek, kan een factor 25,4 of 10 te groot of te klein binnenkomen. Bijna altijd komt dat door eenheden, niet door een fout in het model. Zo herken en voorkom je het.
Een verkeerde schaal komt bijna altijd door de eenheid en niet door het model: STL en OBJ leggen geen millimeter of inch vast, waardoor een inch-model er een factor 25,4 naast zit. Controleer daarom vóór het uploaden altijd één maat die je kent, bijvoorbeeld de totale lengte of de diameter van een gat. Dat is het snelste zelf op te lossen, en het voorkomt een onderdeel dat 25,4 keer te klein uit de printer komt.
Het probleem ontstaat doordat sommige bestandsformaten geen eenheid vastleggen. Een STL of OBJ bevat alleen kale getallen, geen 'millimeter' of 'inch'. Teken je in inches en verwacht het printsysteem millimeters, dan wordt elke inch als één millimeter gelezen, of andersom. Dat verklaart de twee klassiekers: een factor 25,4 (1 inch = 25,4 mm) en een factor 10 (1 cm = 10 mm). Een meterschaal geeft zelfs een factor 1000.
De veelvoorkomende conversiefouten
Herken je afwijking aan de factor waarmee het onderdeel te groot of te klein is.
Waarom eenheden verdwijnen
Elk 3D-model wordt getekend in een eenheid, maar niet elk bestandsformaat slaat die eenheid op. STEP en 3MF bewaren de eenheid; STL en OBJ niet. Bij die laatste twee is het aan de software aan beide kanten om dezelfde aanname te doen, en juist daar gaat het mis.
Een model dat in inches is getekend en als STL wordt geëxporteerd, verliest de vermelding 'inch'. Wordt het daarna als millimeters ingelezen, dan is elk onderdeel een factor 25,4 te klein. Precies hetzelfde gebeurt met centimeters, alleen dan met een factor 10. Wil je dit structureel voorkomen, lever dan STEP of 3MF aan: die nemen de eenheid mee.
Zo controleer je de schaal vóór het uploaden
Neem één bekende maat en meet die na in je software of in de printtool. Een testkubus van 20 × 20 × 20 mm is ideaal: staat die als 508 mm (20 × 25,4) of als 0,79 mm (20 ÷ 25,4), dan weet je meteen dat er een inch-conversie in het spel is.
Exporteer bij voorkeur in millimeters wanneer je software die keuze biedt, of lever een formaat aan dat de eenheid meeneemt. Vermeld bij twijfel de bedoelde hoofdmaat, dan kunnen we de schaal controleren.
Zien we een onderdeel dat opvallend groot of klein binnenkomt, dan trekken we aan de bel voordat we printen. Maar een model dat toevallig een plausibele maat heeft, valt niet op als verschaald. Controleer daarom zelf één maat die je kent.
Waar het in de praktijk misgaat
De schaalfout ontstaat bijna nooit tijdens het printen zelf, maar op een van drie momenten ervoor. Ten eerste bij het tekenen: begin je in een template dat op inches staat terwijl je in millimeters denkt, dan klopt het model op het scherm wel, maar niet zodra het wordt geëxporteerd. Ten tweede bij het exporteren: kies je 'inch' als exporteenheid van een millimetermodel, dan reist de verkeerde aanname mee. Ten derde bij het openen in andere software, die een eigen standaardaanname hanteert.
Gescande modellen en gratis gedownloade bestanden zijn extra gevoelig, omdat je zelf niet hebt bepaald in welke eenheid ze zijn opgeslagen. Veel modellen van deelplatforms komen uit programma's met verschillende standaarden. Ook daar geldt: meet één bekende maat na voordat je iets bestelt.
Wat je doet als de maat niet klopt
Wijkt de afmeting precies een factor 25,4, 10 of 1000 af, dan hoef je het model niet opnieuw te tekenen. Schaal het terug met die factor, of exporteer opnieuw met de juiste eenheid. Klopt de afwijking met geen van die factoren, dan zit het waarschijnlijk niet in de eenheid maar in het model zelf; leg het dan aan ons voor. Bij een STEP- of 3MF-bestand reist de eenheid mee, wat dit soort fouten grotendeels voorkomt.
Waarom millimeters de standaard zijn
In de 3D-printwereld is de millimeter de gangbare eenheid. Slicers, printers en de meeste CAD-pakketten rekenen standaard in millimeters, en ook de printtool van Online 3D Printen gaat daarvan uit. Werk je in een ander stelsel, dan is er telkens een conversie nodig, en elke conversie is een kans op een fout. Wie consequent in millimeters tekent en exporteert, haalt die kans grotendeels weg.
Kom je uit een omgeving waarin inches gebruikelijk zijn, houd dan één vaste gewoonte aan: zet je model als laatste stap om naar millimeters voordat je exporteert, en controleer daarna één hoofdmaat. Zo betrap je een conversiefout terwijl die nog makkelijk te herstellen is.
Veelgestelde vragen over schaal
Lees verder
Schaal is één controle; formaat en geometrie zijn de andere twee.
In de printtool zie je de afmetingen van je model. Klopt er iets niet, dan kijken we mee voordat je bestelt.