Stringing: fijne draadjes op je print
Dunne draadjes tussen de onderdelen van je print: dat is stringing. Het ziet er rommelig uit, maar is meestal puur cosmetisch. Je leest hier wat het betekent, waarom vocht een rol speelt en wanneer je er wel op moet letten.
Stringing — de fijne draadjes die de nozzle achterlaat als hij tijdens een verplaatsing nalekt — is in de meeste gevallen alleen een kwestie van uiterlijk, niet van sterkte of maat. De draadjes zijn dun en makkelijk te verwijderen. Voor een functioneel onderdeel dat verborgen zit, is stringing daarom zelden een echt probleem.
De draadjes ontstaan doordat er een klein beetje gesmolten materiaal uit de nozzle blijft lopen terwijl de printkop van het ene deel naar het andere beweegt (een 'travel move'). Dat trekt een dun sliertje mee, zoals warme kaas die een draad trekt. De printer stuurt daar tegenin met retraction — het filament even terugtrekken tijdens die verplaatsing — maar sommige materialen zijn van nature leperder dan andere.
Waarom vooral PETG en flexibel materiaal?
PETG staat bekend om stringing omdat het wat langer vloeibaar, taai en kleverig blijft dan bijvoorbeeld PLA. Juist die taaiheid maakt PETG geliefd voor functionele onderdelen, dus stringing is vaak de prijs van een materiaal dat verder goed past. Flexibele materialen zoals TPU zijn nog lastiger: het elastische filament dempt de retraction, waardoor het moeilijker netjes terug te trekken is.
Aan onze kant beperken we stringing met de juiste retraction-instellingen, een iets lagere temperatuur en droog materiaal. Voor jou is vooral relevant dat wat draadjes op een PETG-print normaal zijn en geen teken dat er iets mis is met het onderdeel zelf.
PETG, TPU en nylon nemen vocht op uit de lucht. Bij het printen verdampt dat water explosief — stoom neemt ruwweg 1600 keer zoveel volume in — wat extra materiaal naar buiten duwt en poppende geluiden, belletjes en zware stringing geeft. Datzelfde vocht verzwakt bovendien de laaghechting. Daarom verwerken wij materiaal droog; overmatige stringing ligt dus niet aan jouw ontwerp.
Wanneer je er wel op moet letten
Stringing verdient meer aandacht in een paar situaties. Op fijne details of tekst kunnen draadjes lastiger te verwijderen zijn zonder het detail te beschadigen. Op zichtvlakken van een presentatiestuk wil je ze weg hebben. En bij onderdelen met veel losse pinnetjes of gaten dicht bij elkaar, waar de printkop vaak heen en weer springt, kan er meer ontstaan.
Weet je dat je onderdeel zichtbaar is of veel fijne details heeft, geef dat dan door. Dan kunnen we materiaal, oriëntatie en nabewerking daarop afstemmen. Voor detailrijke, zichtbare onderdelen is SLA (resin) trouwens een sterk alternatief: dat proces werkt met vloeibare hars en licht in plaats van een bewegende nozzle, en kent daardoor geen stringing én een gladder oppervlak.
Zo ruim je stringing op
- Verwijder losse draadjes voorzichtig met een scherp mesje of een afbraammesje.
- Kort met warmte: veel dunne draadjes verdwijnen met een korte, voorzichtige warmtebehandeling (bij PETG werkt vlampolijsten goed). Werk rustig, want te veel hitte vervormt het onderdeel.
- Borstel fijne details schoon in plaats van te snijden, om het detail niet te beschadigen.
Wil je een onderdeel dat direct schoon aankomt, vraag dan naar nabewerking; wat mogelijk is, hangt af van het onderdeel en het proces.
Veelgestelde vragen over stringing
Lees verder
Van uiterlijk naar de factoren die de kwaliteit echt bepalen.
Geef door dat je onderdeel zichtbaar is of veel details heeft. Dan stemmen we proces, materiaal en afwerking daarop af.