Printsnelheid: waarom sneller niet altijd goedkoper is

De printsnelheid bepaalt hoe snel de printkop beweegt, en dus mede hoe lang je onderdeel op de machine staat. Sneller klinkt goedkoper, maar boven een grens gaat het ten koste van kwaliteit en betrouwbaarheid. Wij kiezen een snelheid die past bij je onderdeel; hier lees je de afweging.

Leestijd6 min leestijd

CategorieInstellingen

De printsnelheid — hoe snel de printkop beweegt, in millimeter per seconde (mm/s) — stellen wij per printzone in: rustig op zichtbare, dragende en kritische delen, sneller op de rest. Ze bepaalt voor een groot deel de printtijd, en omdat de printtijd de grootste kostenpost is, is de neiging om alles zo snel mogelijk te printen begrijpelijk. Toch is snelheid geen losse knop die je onbeperkt kunt opendraaien: boven een bepaalde grens gaan detail, oppervlak, maatvastheid en zelfs de sterkte achteruit.

Snelheid is bovendien niet één instelling. Een print wordt met verschillende snelheden opgebouwd: de eerste laag traag voor een goede hechting, de buitenwanden rustiger voor een strak oppervlak, de infill sneller omdat je die toch niet ziet, en verplaatsingen zonder materiaal juist snel. De echte bovengrens is de volumetrische flow: printsnelheid × laagdikte × lijnbreedte, oftewel hoeveel kunststof de hotend per seconde kan smelten. Wij stemmen die snelheden af op je onderdeel; jij geeft alleen aan wat het zwaarst weegt.

Wij kiezen de printsnelheid voor je

Je hoeft geen mm/s op te geven. Geef aan of een strak oppervlak en betrouwbaarheid vooropstaan of juist een scherpe prijs en snelle levering; dan kiezen wij de snelheden per printzone. De getallen hieronder zijn indicatief.

Wat is volumetrische flow?

De volumetrische flow (mm³/s) is hoeveel gesmolten kunststof de hotend per seconde kan leveren: printsnelheid × laagdikte × lijnbreedte. Overschrijd je die grens, dan komt er te weinig materiaal uit de nozzle (onderextrusie) en wordt de print zwak en onregelmatig.

Wat er gebeurt als het te snel gaat

Oppervlak en detail. Bij hoge snelheid trilt de printer meer (ghosting: echobeelden naast scherpe randen) en worden hoeken minder scherp. Fijne details vervagen.

Maatvastheid. Snelle bewegingen en hoge versnellingen geven meer trilling en lichte afwijkingen op de maat, wat vooral bij passingen merkbaar is.

Hechting en sterkte. Gaat het sneller dan de hotend kan bijhouden, dan hecht het materiaal minder goed aan de vorige laag. Het onderdeel wordt zwakker en er ontstaan eerder gaatjes of onderextrusie.

Betrouwbaarheid. Hoe sneller, hoe groter de kans dat een print halverwege mislukt. Een mislukte print kost juist tijd en materiaal, waardoor te snel printen per saldo duurder kan uitvallen.

Snelheid per printzone

Indicatieve verhoudingen. Niet elke zone print even snel; de zichtbare en dragende delen gaan rustiger.

Eerste laagTraag — voor betrouwbare bedhechting

BuitenwandenRustiger — voor een strak oppervlak

InfillSneller — je ziet het toch niet

VerplaatsingenSnel — er komt geen materiaal uit

De gulden regel: rustig waar het zichtbaar, dragend of kritisch is; snel waar het mag.

Materialen en snelheid

Indicatie van hoe vlot de FDM-materialen bij Online 3D Printen zich laten printen (hoger = verdraagt hogere snelheid). Snelheid hangt ook af van laaghoogte, koeling en model.

PLA — verdraagt hoge snelheid

5/5

PETG — iets rustiger dan PLA

3/5

ABS / ASA — matig, stabiele temperatuur

3/5

PC — beheerst, hoge temperatuur

2/5

TPU / flexibel — traag en constant

1/5

Kleine onderdelen en de minimale laagtijd

Bij kleine of spitse onderdelen speelt de minimale laagtijd mee: elke laag moet lang genoeg duren om af te koelen voordat de volgende erop komt. Is een laag heel klein, dan remt de printer automatisch af of koelt hij extra, zodat het topje niet vervormt door de warmte. Sneller instellen helpt dan niet — de afkoeling is de beperkende factor.

Dit is een van de redenen waarom een klein, detailrijk onderdeel niet evenredig sneller print dan een groot, eenvoudig onderdeel. Wij houden daar rekening mee bij de planning en de prijs.

En bij SLA?

Bij SLA (resin) hangt de snelheid niet af van hoe snel een kop beweegt, maar van de belichtingstijd per laag en de laaghoogte. De printtijd wordt vooral bepaald door de hoogte van het onderdeel (het aantal lagen), niet door hoeveel modellen er naast elkaar op de plaat staan — meerdere kleine onderdelen tegelijk printen kost nauwelijks extra tijd.

Daardoor is SLA aantrekkelijk voor kleine series detailrijke onderdelen, terwijl FDM juist efficiënt is voor grotere, enkele stukken. Welk proces voor jouw onderdeel het gunstigst is, wegen wij mee.

Waarom snelheid en prijs niet recht evenredig zijn

Het is verleidelijk te denken dat dubbele snelheid de halve prijs betekent, maar zo werkt het niet. Een deel van de tijd zit in vaste zaken — opstarten, de eerste laag, verplaatsingen, afkoelen van kleine lagen — die niet meeschalen met de snelheid. En zoals gezegd begrenzen de volumetrische flow en de minimale laagtijd hoe hard het écht kan.

Bovendien telt de faalkans mee. Een print die op 90% mislukt, kost al het materiaal en alle tijd tot dat punt, plus een herprint. Voor een betrouwbaar resultaat printen we daarom zichtbare wanden en dragende delen bewust binnen veilige marges, en versnellen we alleen waar dat geen kwaliteit of zekerheid kost. Dat levert onder de streep vaak een voordeliger en beter onderdeel op dan alles op maximale snelheid zetten.